Betere samenwerking tussen zorg en veiligheid

Hoe kunnen de domeinen zorg en veiligheid beter samenwerken, zodat we mensen met complexe problemen de juiste hulp bieden?

Waar werken we aan?

Dit traject wil de werelden van zorg en veiligheid beter met elkaar verbinden. Goede ketensamenwerking is het toverwoord. We werken onder andere aan goede transforensische zorg en re-integratie van ex-gedetineerden in de samenleving.

Waarom werken we hieraan?

Als we het veiligheidsdomein en het zorgdomein beter met elkaar verbinden, kunnen we criminaliteit en overlast vroegtijdig signaleren en integraal aanpakken. De vaak meervoudige problematiek van bepaalde kwetsbare groepen. Denk aan risicojeugd, licht verstandelijk beperkten, ex-gedetineerden en personen met verward gedrag. Dat vraagt om een brede integrale levensloopbenadering en maatwerk. Daarmee voorkomen we daderschap en slachtofferschap, en uiteindelijk criminaliteit en overlast.

Ook voor sanctietoepassing en re-integratie speelt de verbinding tussen het zorgdomein en het veiligheidsdomein een belangrijke rol. Uiteindelijk scheelt dit zowel in maatschappelijk leed als in maatschappelijke kosten.

Wat doen we?

Kerninstrument in het traject Zorg en Veiligheid is de City Deal Zorg voor Veiligheid in de Stad. Dit is in eerste instantie de experimenteeromgeving voor dit traject. Binnen het traject delen we de ervaringen van de City deal en van de andere best practicus op landelijk niveau.

De City deal is daarmee de motor voor de eerste invulling van het traject Zorg en Veiligheid. We kunnen de City deal na tussenevaluaties uitbreiden met nieuwe steden en andere onderwerpen. Daarnaast blijft er natuurlijk ruimte om andere knelpunten die uit de lerende praktijk van sociaal domein, zorg en veiligheid naar voren komen, op te pakken.

Op basis van onze bevindingen, ontwikkelen we een Maatwerkaanpak Multiproblematiek. Dit traject bestaat daarmee uit de deeltrajecten City deal  ‘Zorg en Veiligheid in de stad’ en Multiproblematiek.

De belangrijkste onderwerpen:

  • preventie en risicosignalering,
  • bescherming van kwetsbare groepen,
  • het vraagstuk rond huishoudens met meervoudige problematiek op verschillende leefgebieden zoals wonen, schulden, participatie,
  • re-integratie en nazorg.

Werkwijze

Voor de City deal heeft iedere pilotgemeente een andere focus. De gemeenten leren van elkaar via werkgroepen. Zij maken de effecten meetbaar in samenwerking met de Radboud Universiteit.

Voor het deeltraject Multiproblematiek draaien er pilots in verschillende gemeenten. De Erasmus Universiteit doet op basis hiervan onderzoek naar werkzame elementen.

Alle partijen werken en leren samen om doorbraken tot stand te brengen. Anderen kunnen hiervan profiteren.

Waar gaan we voor?

We werken ernaar toe om vernieuwing in het zorg- en veiligheidsdomein te realiseren. Onze focus is daarbij: kwetsbare mensen die ondersteuning nodig hebben vanuit veiligheid, zorg en participatie.

Wat hebben we tot nu toe bereikt?

Vanuit de City deal hebben we verschillende inzichten opgedaan. Zo is het belangrijk gebleken dat het Rijk een ‘rode knop’ heeft: één aanspreekpunt waar gemeenten snel terecht kunnen als ze vragen hebben waar ze zelf niet uitkomen.

Tilburg en Breda werken aan experiment met re-integratie van ex-gedetineerden. De voorlopige resultaten hiervan lijken een heel nieuw inzicht te geven in de relatie tussen de vijf leefgebieden (ID-bewijs, huisvesting, inkomen en dagbesteding, schulden en zorgplan) en de kans op recidive, dat voor het hele Nederlandse beleid van belang kan zijn.

Het is mooi om te zien dat deze twee gemeenten vanaf het begin op twee dezelfde experimenten (re-integratie van ex-gedetineerden en betere transforensische zorg) hebben ingezet, waarbij zij complementair aan elkaar zijn. Dit biedt relatief makkelijke kansen om hun ervaringen en resultaten breder, namelijk in hun regio, te delen. En deze daadwerkelijk breder door te voeren. Inzet op synergie van experimenten draagt dus duidelijk bij aan de gezamenlijkheid van een traject. Ook biedt het de mogelijkheid, en bereidheid, geleerde lessen breder te delen.

  • We publiceerden diverse artikelen, zoals het artikel van Agendastad naar aanleiding van de leerkringbijeenkomst over de AVG op 5 juli 2018.
  • in 2017 en 2018 organiseerden we een sessie op de Dag van de Stad en in 2017 en ook op de Dag van Zorg en Veiligheid.
  • 3 december 2018 vond het Bestuurderscongres Middag van Zorg en Veiligheid plaats: een sessie over de City Deal.

Wie doen mee?

 City deal-gemeenten:

  • Tilburg en Breda: transforensische zorg en re-integratie ex-gedetineerden
  • Nijmegen: een digitaal informatieknooppunt tussen de domeinen zorg en veiligheid
  • Almere: gezinsaanpak preventie jeugdcriminaliteit
  • Zoetermeer: vroegsignalering van gezinnen met beginnende problematiek op financieel en sociaal gebied
  • Maastricht: All-inclusive school gericht op weerbaarheid van jongeren en gezinnen

Wie zijn we?

Trajectregisseurs

  • Lisette de Bie (ministerie van JenV)
  • Frans Swinkels (Tilburg)
  • Carry Goedhart (Zoetermeer)

Meer informatie?

Neem contact op met Annelize de Ruiter (a.e.van.dijk@minvenj.nl)