Nils van de Reijt

30 november 2018

Versterken van de sociale basis begint in de praktijk

Versterken van de sociale basis begint in de praktijk. Mensen in de wijk, bewoners en professionals weten wat er speelt en waar écht behoefte aan is. Maar waarom trekken beleidsmakers en beslissers binnen het sociaal domein dan meestal de kar? 

Binnen het leer- en ontwikkeltraject Versterken van de sociale basis van het Programma Sociaal Domein hebben we de eerste bijeenkomsten, presentaties, gesprekken en discussies achter de rug. Een mooi moment voor reflectie.

Over één ding zijn alle deelnemers aan onze ‘kopgroep’ het eens: versterken van de sociale basis begint in de praktijk. Het zijn namelijk de mensen in de wijk, de bewoners en de professionals, die weten wat er speelt en waar écht behoefte aan is.

Maar waarom trekken beleidsmakers en beslissers binnen het sociaal domein dan meestal de kar? Wat ons betreft moeten juist die kwesties die gemeenten, lokale organisaties en bewoners bezighouden, leidend zijn om de sociale basis te versterken.

Een andere manier van leren en ontwikkelen

Vanuit die samenwerking met mensen die vanmorgen nog in de wijk van hun gemeente aan het werk waren, kunnen we écht iets bereiken. Een andere manier van samen leren, ontwikkelen, verbeteren en beslissen, dat is waar we naar streven.

De praktijk is weleens te reflecterend voor mensen. Bijvoorbeeld wanneer beleidsmakers met bewoners moeten samenwerken binnen het sociaal domein. Beleidsmakers haken soms af omdat het ingewikkeld lijkt om bewoners te betrekken en ervaren dat als een hoop gedoe. Dat is te begrijpen, want zodra je luistert naar wat bewoners zien gebeuren in hun wijk, kijk je de gevolgen van de keuzes die je eerder hebt gemaakt recht in de ogen.

Dat is soms moeilijk, maar het is van groot belang dat we met elkaar de durf hebben om de dilemma’s en uitdagingen die hieruit ontstaan onder ogen te zien en aan te pakken. Alléén dan kunnen we zien wat ertoe doet en doen wat echt nodig is om vanuit de praktijk de sociale basis te kunnen versterken.

Beleidsmakers haken soms af omdat het ingewikkeld lijkt om bewoners te betrekken en ervaren dat als een hoop gedoe.

Maak de praktijk leidend

Wanneer de praktijk leidend is in de keuzes die we maken om de sociale basis te versterken, stellen we ons voor vele dillema’s en uitdagingen. Hoe zorgen we ervoor dat dat wat nodig is op wijkniveau en de prioriteiten die beleidsmakers stellen – zowel op landelijk als op lokaal niveau – voldoende op elkaar aansluiten?

Deze kunnen namelijk onderling sterk verschillen. En wanneer we de praktijk leidend is, hoe zorgen we er dan voor dat we díe inwoners bereiken die minder goed hun weg vinden in de democratische en bestuurlijke procedures?

Gelukkig zien we in de praktijk voorbeelden van gemeenten waarin inwoners, professionals samen met gemeenteambtenaren en -besturen met elkaar beleid bepalen en zelfs de budgetten verdelen.

Deze en vele andere dilemma’s en uitdagingen zorgen ervoor dat deelnemers die ervoor kiezen om de sociale basis vanuit de praktijk te versterken niet voor de makkelijke weg kiezen. Gelukkig zien we in de praktijk voorbeelden van gemeenten waarin inwoners, professionals samen met gemeenteambtenaren en -besturen met elkaar beleid bepalen en zelfs de budgetten verdelen.

En zolang deze voorbeelden in aantal groeien, betekent dit dat we er met elkaar van kunnen leren. Wat ons betreft ligt hierin dan ook de grootste kans om het versterken van de sociale basis vanuit de praktijk tot een succes te maken. Stel je open en kijk eens bij elkaar over de schutting. Leer van én met elkaar van de eigen successen en valpartijen. Maar leer vooral ook van die van een ander. Op deze manier versterken we elkaar.

 

Als onderdeel van het Programma Sociaal Domein begeleiden Marco Bruggeman, Joost van Ravesteyn en Nils van de Reijt een leer- en ontwikkeltraject met het ministerie van VWS, gemeenten, kennisinstituten, professionals en actieve inwoners binnen het Sociaal Domein. Doel van dit leer- en ontwikkeltraject is het versterken van de sociale basis door samen te leren en te experimenteren.