maatwerk

 

 

2 april 2019

In Ten Boer werken ze liefst vanuit één gemeentelijk budget

Voormalige gemeente Ten Boer, sinds dit jaar onderdeel van de stad Groningen, ‘ontschot’ per 1 mei naar verwachting drie gemeentelijke budgetten. Uit het totale budget van ruim 4 miljoen euro verstrekt het wijkteam uitkeringen en zet jeugdhulp of zorg in. Zo wil het gebied Ten Boer kwetsbare inwoners beter ondersteunen. 

De gemeente Ten Boer werkte voor de herindeling al vanuit één ‘integraal’ budget. Met succes: meer inwoners kregen passende hulp, de klanttevredenheid was hoog en de gemeente hield jaarlijks geld over. Het WIJ team (wijkteam, red.) in Ten Boer zette sinds 2012 onder meer de Wmo- BUIG- en jeugdhulpbudgetten in voor de circa 7500 inwoners. Zo’n 900 mensen ontvingen ondersteuning uit dit budget van in totaal circa 4 miljoen euro.

Door de korte lijnen had Ten Boer in één oogopslag een totaal overzicht over de budgetten van onder andere de Wmo, jeugdhulp, schuldhulpverlening, bijzondere bijstand, welzijnswerk, statushouders en armoedebestrijding. Doordat ook het sociaal team zicht had op de budgetten, kon het samenhangender werken.

Herindeling

Dat was toen Ten Boer nog een zelfstandige gemeente was. Na een gemeentelijke herindeling is Ten Boer per 1 januari 2019 officieel één van de 13 WIJ-teams van Groningen. ‘Door de herindeling met Groningen lijken de budgetten meer ‘geschot’ te worden. Het zou zonde zijn als we hierdoor ons integrale loket kwijt raken’, vertelt Cynthia Schenk, projectleider doorbraakproject  in Ten Boer (nu Groningen, red.).

‘Schotten tussen budgetten maakt maatwerk ingewikkeld. Met één budgethouder sociaal domein is maatwerk makkelijker. We konden in Ten Boer bijvoorbeeld gemakkelijker een huisuitzetting voorkomen door als gemeente de energierekening te betalen. Dan hoefde je als wijkteam geen toestemming te vragen bij een ander ‘loket’. Ook de werk & inkomensconsulenten waren onderdeel van het wijkteam. Zij konden direct aan de keukentafel mandaat geven voor hulp of ondersteuning.’

Schotten tussen budgetten maakt maatwerk ingewikkeld.

Andere mind set

Door als wijkteam inzicht te hebben in de kosten en budgetten, verandert de mind set. Schenk: ‘De beslisstructuur is eenvoudiger. Vaak is inzetten van een product een doel op zich. We kijken nu meer naar de maatschappelijke kosten en baten en het gewenste resultaat.’

‘Zo woonde een meisje van zeventien in een jeugdzorginstelling – dat kost de gemeente 3500 euro per maand. Het meisje wilde graag op kamers wonen, terug naar huis was geen optie. Zij had daar echter geen geld voor. Een andere optie was begeleid wonen, waarvan de kosten voor de gemeente 2500 euro per maand bedragen. Maar, ze had geen begeleiding nodig. Het wijkteam opperde: Wat als we 500 euro uit een bijstandsuitkering inzetten voor haar huur? Daarmee bespaart de gemeente 3500 euro per maand op de jeugdwet. Voor het meisje de meest passende oplossing, en voor de gemeente goedkoper.’ 

Budgetten bundelen

Het wijkteam in Ten Boer kreeg de ruimte en slagvaardigheid voor dit soort creatieve oplossingen. ’Het idee om de werkwijze ook na de herindeling voort te zetten, werd besproken met secretaris generaal van het ministerie van VWS. Hij omarmde het idee en zag de mogelijkheden en kansen. Ook de concerndirecteur van Groningen zag mogelijkheden. Mattias Gijsbertsen, wethouder sociaal domein, was ook enthousiast en nam het plan warm in ontvangst.’

Het idee om de werkwijze ook na de herindeling voort te zetten, werd besproken met secretaris generaal van het ministerie van VWS en de wethouder sociaal domein.

Ten Boer maakte vervolgens een projectplan en sprak met wel 30 mensen: van juristen, beleidsmedewerkers, accountants tot communicatieprofessionals. ‘Dat deden we om de risico’s van werken vanuit één budget in beeld te krijgen’, aldus Schenk. ‘Maar ook om maatregelen voor die risico’s te organiseren. En natuurlijk om draagvlak te creëren. Deze manier van werken vraagt niet alleen anders denken en werken voor het sociale team, maar ook voor de in- en externe partners.’

Risico’s

Een van de risico’s is een daling van de motivatie van het team, aldus Schenk. ‘Bijvoorbeeld als het wijkteam tegen allerlei hobbels in beleid of inkoop aanloopt. Maatwerk kost meer tijd. Wijkteams kunnen niet meer met een druk op de knop zorg inkopen.’ 

Meer klachten van inwoners zijn een ander risico. ‘Denk aan: waarom krijg ik geen traplift en mijn buurvrouw wel? Alle beslissingen vinden plaats in een context, een verhaal. Er is ruimte voor de professionals om de afwegingen te maken. Dat betekent dat we als gemeente moeten zorgen voor bestuurlijke rugdekking.’ 

We moeten als gemeente zorgen voor bestuurlijke rugdekking

Gaat Groningen de aanpak ook in andere wijkteams inzetten? Schenk: ‘Daar kunnen we nog niks over zeggen. Tijdens evaluaties bekijken we tegen welke belemmeringen we aan lopen en welke leerervaringen interessant zijn voor de rest van de gemeente.’ Dan nuchter: ‘Het helpt natuurlijk als we binnen het budget kunnen blijven, dus wie weet.’ 

City deal Inclusieve stad

Ten Boer is niet de enige die werkt met ruimte voor professionals om ‘te doen wat nodig is’. In de City deal Inclusieve Stad besloten vijf gemeenten onder meer eenvoudig maatwerk te leveren voor mensen met gestapelde problemen op het gebied van werk, geld, wonen, gezondheid en gezin. 

De meeste gemeenten oormerken hiervoor een zogeheten maatwerkbudget. Geen enkele gemeente gaat daarin zover als Ten Boer door drie gemeentelijke budgetten te bundelen. De aanpak wordt inmiddels breder omarmd en een deel van de City deal is uitgebreid naar het traject Eenvoudig maatwerk van het Programma Sociaal Domein. 

Meer informatie? Stuur een mail aan info@programmasociaaldomein.nl